فرمولاسیون ژل اریترومایسین 4% با پایه کربومر:
لیست مواد اولیه (برای ساخت ۱۰۰ میلیلیتر ژل):
· اریترومایسین: ........ ۴ گرم
· پروپیلن گلیکول: ...... ۱۰ میلیلیتر
· کربومر 934: ........... ۳۰۰ میلیگرم
· الکل ۷۰ درجه: .......... به مقدار لازم تا ۱۰۰ میلیلیتر
روش ساخت گامبهگام:
1. حل کردن اریترومایسین: ۴ گرم پودر اریترومایسین را در یک ظرف مناسب با ۷۳ میلیلیتر اتانول ۹۶٪ حل کنید.
2. اضافه کردن پروپیلن گلیکول: ۱۰ میلیلیتر پروپیلن گلیکول را به محلول بالا اضافه کرده و هم بزنید.
3. رقیق کردن با آب: آب مقطر به مخلوط بیفزایید تا حجم کل به ۹۹ میلیلیتر برسد.
4. افزودن کربومر و تشکیل ژل پایه: ۳۰۰ میلیگرم پودر کربومر 934 را به آرامی و در حین همزدن مداوم به محلول اضافه کنید تا کاملاً پخش شده و سوسپانسیون یکنواختی حاصل شود.
5. خنثیسازی و ژل شدن (مرحله کلیدی): محلول سود ۰.۱ مولار را قطرهقطره و در حین همزدن به مخلوط اضافه کنید. با افزایش pH، کربومر خنثی شده و مخلوط به تدریج شفاف و ژل مانند میشود. همزدن را تا حصول بافت ژل یکنواخت ادامه دهید.
6. تنظیم حجم نهایی: در صورت نیاز، با افزودن مقدار بسیار کمی آب مقطر، حجم نهایی ژل را دقیقاً به ۱۰۰ میلیلیتر برسانید.
· حجم نهایی فرآورده: ۱۰۰ میلیلیتر
توجه ایمنی:
این فرآورده حاوی الکل است و ممکن است قابل اشتعال باشد. آن را دور از حرارت، جرقه و شعله نگهداری کنید.
موارد مصرف (اندیکاسیون):
· درمان موضعی آکنه ولگاریس (به ویژه در مواردی که ممکن است نیاز به غلظت بالاتر باشد).
نحوه مصرف و دوزاژ:
· پس از شستشو و خشک کردن کامل پوست، یک لایه بسیار نازک از ژل را دو بار در روز (صبح و عصر) روی مناطق آسیبدیده بمالید.
· در صورت بروز تحریک پوستی، میتوان دفعات مصرف را به یک بار در روز کاهش داد.
· اثرات درمانی معمولاً پس از ۶ تا ۸ هفته مشاهده میشوند.
· در صورت عدم بهبودی پس از ۶-۸ هفته یا بدتر شدن علائم، مصرف را قطع کرده و با پزشک مشورت کنید.
· حداکثر مدت درمان توصیهشده ۳ ماه است.
عوارض جانبی احتمالی:
· عوارض پوستی: پوستهریزی، قرمزی (اریتم)، چرب شدن پوست، خارش، خشکی و حساسیت.
· عوارض موضعی: تحریک در محل مصرف (شامل خشکی، سوزش، قرمزی و سوزش پوست). با توجه به غلظت بالاتر، احتمال بروز این عوارض ممکن است بیشتر باشد.
تداخلات دارویی و اقدامات احتیاطی:
· پرهیز از ترکیب: از استفاده همزمان با کلیندامایسین موضعی به دلیل کاهش اثر درمانی هر دو، به شدت پرهیز کنید.
· نظارت دقیق: مصرف همزمان با ایزوترتینوئین موضعی ممکن است خطر تحریک پوستی را افزایش دهد و نیاز به نظارت دارد.
· احتیاط عمومی: در صورت استفاده همزمان با سایر داروهای لایهبردار یا محرک پوست، احتمال تحریک تجمعی افزایش مییابد.
هشدارها و نکات بسیار مهم بالینی:
1. مقاومت آنتیبیوتیکی (هشدار اصلی): طبق تأکید قاطع دستورالعملهای آکادمی پوست آمریکا (AAD)، اریترومایسین موضعی به هیچ وجه نباید به عنوان درمان تکدارویی برای آکنه استفاده شود. استفاده تکدارویی، به ویژه با غلظتهای بالا، خطر ایجاد سویههای مقاوم باکتریایی را به شدت افزایش میدهد. حتماً باید با یکی از عوامل زیر ترکیب شود:
· برای آکنه خفیف: همراه با بنزوئیل پراکسید.
· برای آکنه متوسط تا شدید: همراه با یک رتینوئید موضعی (مانند ترتینوئین یا آداپالن) یا یک آنتیبیوتیک سیستمیک.
2. مصرف موضعی: این فرآورده فقط برای استفاده روی پوست است. از تماس با چشم، بینی، دهان و غشاهای مخاطی یا پوست زخمی و آسیبدیده جلوگیری کنید.
3. عدم پاسخ درمانی: اگر آکنه بهبود نیافت یا بدتر شد، نشاندهنده احتمال مقاومت میکروبی است و باید رژیم درمانی به طور کامل بازنگری شود.
4. تحملناپذیری: در بیمارانی که نسبت به اریترومایسین یا سایر ماکرولیدها تحمل ندارند، باید گزینه درمانی جایگزین در نظر گرفته شود.
منابع:
[Online]. Available: Marion, DW. Diaphragmatic pacing. In: UpToDate, Post TW (Ed), UpToDate, Waltham, MA. (Accessed on November 25, 2013.)