تانیک اسید که معمولاً با نام عمومی «تانن» نیز شناخته می‌شود، یک ترکیب پلی‌فنلی طبیعی با خواص بیولوژیک قابل‌توجه است. این ماده به‌طور گسترده در گیاهان (به‌ویژه خانواده‌های سماق و بلوط) یافت می‌شود و در صنایع مختلف از جمله داروسازی کاربرد دارد.

اطلاعات پایه و شناسه‌ها:
· سایر نام‌های متداول: تانن، گالوتانین، گالوتانیک اسید.
· منشأ: استخراج شده از میوه، پوست یا تنه بسیاری از گیاهان.
· ظاهر: پودر آمورف (بی‌شکل) به رنگ زرد تا قهوه‌ای روشن، اغلب بی‌بو یا با بوی خفیف خاص. طعم آن به شدت گس و قابض است.
· پایداری ظاهری: در معرض هوا و نور به تدریج تیره‌تر می‌شود.

خواص فیزیکوشیمیایی و حلالیت:

کاربردهای درمانی در فرمولاسیون‌های موضعی:
خاصیت اصلی تانیک اسید، قابض بودن (Astringent) است که با انقباض و سفت کردن بافت‌ها و کاهش ترشحات عمل می‌کند. این ویژگی پایه کاربردهای زیر است:
· سوختگی‌های جزئی و آفتاب‌سوختگی: با ایجاد یک لایه محافظ ملایم و کاهش التهاب به روند بهبودی کمک می‌کند.
· راش پوشک (درماتیت پوشکی): برای تسکین سوزش و التهاب ناحیه مورد استفاده قرار می‌گیرد.
· تبخال (هرپس): ممکن است به کاهش علائم و مدت ضایعه کمک کند.

نکات مهم در فرمولاسیون و کاربرد:
1. حساسیت به عوامل محیطی: تانیک اسید یک ماده حساس به نور و گرما است. فرمولاسیون‌های حاوی آن باید در ظروف تیره و در دمای خنک نگهداری شوند تا از تخریب و تغییر رنگ جلوگیری شود.
2. ناسازگاری: می‌تواند فوتواکسیداسیون لیپیدهای غیراشباع را تسریع کند. در فرمولاسیون‌های حاوی روغن‌های گیاهی غیراشباع باید این تداخل بالقوه مورد توجه قرار گیرد.
3. غلظت‌های مصرف: بسته به نوع فرآورده و اندیکاسیون، غلظت‌های مختلفی (اغلب بین ۱٪ تا ۱۰٪) در پمادها، لوسیون‌ها یا محلول‌ها به کار می‌رود.

شرایط نگهداری:
برای حفظ پایداری، تانیک اسید باید در ظرف کاملاً دربسته، غیرقابل نفوذ به نور، در محیط خشک و خنک نگهداری شود.