پتاسیم سیترات (Potassium citrate)
مقدمه:
سایر نام های متداول: تری پتاسیم سیترات
سیترات پتاسیم یک نمک پتاسیم اسید سیتریک است که عمدتاً در زمینه داروسازی برای پیشگیری و درمان سنگ کلیه استفاده می شود.
موارد مصرف اسید سیترات پتاسیم
· پیشگیری و درمان سنگ کلیه: سیترات پتاسیم معمولا برای جلوگیری از تشکیل انواع خاصی از سنگ های کلیه، به ویژه سنگ های اگزالات کلسیم و اسید اوریک تجویز می شود. این ماده با افزایش سطح سیترات ادراری عمل می کند که به مهار کریستالیزاسیون نمک های کلسیم کمک می کند و باعث دفع اسید اوریک می شود و در نتیجه خطر تشکیل سنگ را کاهش می دهد.
· اسیدوز متابولیک :این دارو همچنین برای درمان اسیدوز متابولیک، وضعیتی که با اسید بیش از حد در بدن مشخص می شود، استفاده می شود. سیترات پتاسیم با قلیایی کردن ادرار به بازیابی تعادل طبیعی اسید و باز کمک می کند.
· کمک به درمان نقرس: سیترات پتاسیم ممکن است با افزایش دفع اسید اوریک به مدیریت نقرس کمک کند و در نتیجه به جلوگیری از حملات نقرس کمک کند.
مکانیسم اثر
سیترات پتاسیم با افزایش pH ادرار (با کاهش اسیدی شدن آن) و افزایش سطح سیترات ادرار و به عنوان منبع تامین بی کربنات و قلیایی کننده سیستمیک عمل می کند. این تغییر در ترکیب ادرار به جلوگیری از تشکیل سنگ کلیه کمک می کند و خطر کریستال شدن اسید اوریک را کاهش می دهد.
استفاده از سیترات پتاسیم در بافرسیترات
بافر سیترات پتاسیم در درجه اول برای تثبیت pH در آزمایشات بیولوژیکی و شیمیایی، به ویژه در سنجش های آنزیمی و محلول های پروتئینی استفاده می شود.
همچنین به عنوان یک حلال یا افزودنی در صنایع غذایی و نوشیدنی و دارویی برای بهینه سازی طعم و قوام محصولات استفاده می شود.
خواص ظاهری: پودر گرانولی سفید یا کریستال های شفاف، بی بو، دارای طعم خنک و نمکی است. دو شکل بدون آب و یک آبه از سیترات پتاسیم موجود است که شکل مونوهیدرات آن رایج است. این ترکیب در تماس با رطوبت هوا، این رطوبت را جذب می کند و تمایل به انحلال دارد.
نقطه ذوب: در 230 درجه سانتی گراد ذوب می شود. (در 180 درجه سانتی گراد آب کریستالی خود را از دست می دهد).
حلالیت: یک گرم سیترات پتاسیم در 0/65 میلی لیتر آب و 2/5 میلی لیتر گلیسرین حل می شود و در الکل نامحلول است.
موارد مصرف و کاربرد در فرمولاسیون: علاوه بر استفاده کننده به عنوان بافره کننده در فرمولاسیون های دارویی، به عنوان منبع تامین بی کربنات و قلیایی کننده سیستمیک برای حل کردن انواعی از سنگ های کلیه و مجاری ادرار کاربرد دارد.
ناسازگاری با سایر مواد و محیط کار: با کلسیم و مواد اکسیدان قوی ناسازگار است.
شرایط نگهداری: در ظرف با در محکم نگهداری شود.